Tevkifatlı faturanın muhasebe kaydı

KDV tevkifatlı faturada alıcı ve satıcının yevmiye kaydı, 191, 360 ve 391 hesaplarının kullanımı, örnek hesaplama ve aktarımda en sık yapılan hatalar.

KDV tevkifatında faturadaki KDV'nin bir kısmını satıcı değil alıcı vergi dairesine öder. Bu yüzden faturanın ödenecek tutarı matrah + KDV'den farklıdır ve kayıt, düz bir faturadan farklı kurulur. Önce hesaplamayı, sonra iki tarafın kaydını örnekle gösteriyoruz.

Örnek hesaplama

Matrahı 10.000 TL, KDV oranı %20, tevkifat oranı 5/10 olan bir hizmet faturası:

KalemTutar
Matrah10.000,00 TL
Hesaplanan KDV (%20)2.000,00 TL
Tevkif edilen KDV (5/10)1.000,00 TL
Satıcıya ödenecek11.000,00 TL

Formül: Ödenecek = Matrah + KDV − Tevkif edilen KDV. Tevkifat oranı işin türüne göre değişir (kısmi tevkifatta 2/10 ile 9/10 arası, bazı işlerde tam tevkifat); doğru oran faturada ve e-Fatura XML'inde tevkifat koduyla birlikte yazar.

Alıcı (tevkifat yapan) tarafında kayıt

HesapBorçAlacak
7xx Gider / 153 Ticari Mallar10.000,00
191 İndirilecek KDV2.000,00
360 Ödenecek Vergi ve Fonlar1.000,00
320 Satıcılar11.000,00

Alıcı KDV'nin tamamını (2.000 TL) indirilecek KDV'ye alır; tevkif ettiği 1.000 TL'yi 360 hesabında izler ve sorumlu sıfatıyla 2 No.lu KDV beyannamesiyle beyan edip öder.

Satıcı tarafında kayıt

HesapBorçAlacak
120 Alıcılar11.000,00
600 / 602 Satışlar10.000,00
391 Hesaplanan KDV1.000,00

Yaygın uygulamada satıcı 391 hesabına yalnızca tahsil ettiği (tevkif edilmeyen) KDV'yi yazar; cari hesap ödenecek tutarla kapanır. Tevkif edilen kısım beyannamede ayrıca gösterilir. Bazı bürolar KDV'nin tamamını 391'e yazıp tevkif edilen kısmı ayrı bir hesapta izler; büronuzun uygulamasına göre hareket edin.

Aktarımda en sık yapılan hatalar

  • Cariyi matrah + KDV ile açmak: Satıcıya ödenecek tutar tevkifat kadar azdır; cari yanlış bakiye verir.
  • Tevkifatı gözden kaçırmak: Toplu girişte tevkifatlı fatura düz fatura gibi girilirse 360 hesabı ve KDV2 beyanı eksik kalır.
  • Yanlış oran: Tevkifat oranı işin türüne göre değişir; faturadaki kod ve orana bakın, tahmin etmeyin.

Deftral tevkifatlı faturada ne yapar?

Deftral, e-Fatura XML'inde tevkifatı kendi bölümünden okur; PDF faturada da tutarları matrah + KDV − tevkifat − stopaj = ödenecek formülüyle kontrol eder ve tevkifatlı faturayı kartında ayrı etiketle gösterir. E-Arşiv Excel listesinde tevkifat sütunu dolu olan satırlar önizlemede işaretlenir ve siz düzeltene kadar indirilen fiş dosyasına girmez; tevkifatlı fatura sessizce düz fatura gibi kaydedilmez.

Bu yazı genel bilgi içindir; tevkifat oranları ve beyan yükümlülükleri mevzuatla değişebilir. Somut durumlar için güncel KDV Genel Uygulama Tebliği'ne bakın.

Sık sorulanlar

Tevkifatlı faturada ödenecek tutar nasıl hesaplanır?

Ödenecek = Matrah + KDV − Tevkif edilen KDV. Örneğin 10.000 TL matrah, %20 KDV ve 5/10 tevkifatta ödenecek tutar 11.000 TL'dir.

Alıcı tevkif ettiği KDV'yi hangi hesaba yazar?

360 Ödenecek Vergi ve Fonlar hesabına alacak kaydedilir ve 2 No.lu KDV beyannamesiyle beyan edilir. KDV'nin tamamı 191 İndirilecek KDV'ye borç yazılır.

Satıcı 391 hesabına ne yazar?

Yaygın uygulamada yalnızca tahsil ettiği, tevkif edilmeyen KDV'yi; cari hesap ödenecek tutarla açılır.

Deftral tevkifatlı faturayı tanır mı?

Evet. XML'de tevkifat kendi bölümünden okunur, PDF'te tutar kontrolüne katılır ve kartta ayrı etiketle gösterilir; E-Arşiv Excel'inde tevkifatlı satır işaretlenir ve düzeltilmeden fiş dosyasına girmez.

Tevkifatlı faturaları gözden kaçırmayın

Ücretsiz paketle başlayın, kart gerekmez. Takıldığınız yerde bize yazın, yardımcı olalım.

Ücretsiz Chrome'a ekle

İlgili rehberler